Antwoorden speurtocht

1. Pleintje Kampen
Het goede antwoord is IJsselmeer. De letter die verzameld moet worden is S.

2. Woning aan de dijk
Het goede antwoord is zegen. De letter die verzameld moet worden is N.

3. Garnalen pellen
Op de tafel staan ook nog kopjes. De letter die verzameld moet worden is O.

4. Sigarenmaker
De mensen konden dan zien dat er een overstroming aankwam. In de sigarenwinkel zie je onder andere een weegschaal, hout en tabak. De letter die verzameld moet worden is E.

5. Molen
Dit landschap wordt een polder genoemd. De letter die verzameld moet worden is P.

Toelichting:
In een polder wordt de hoogte van het water - de waterstand - geregeld middels o.a. sloten en kanalen. Nu gebeurt dat door elektrische gemalen, vroeger door windmolens als deze. De molen verplaatst het water in de polder van laag naar hoog. Dit voorkomt dat het land drassig en onbewoonbaar wordt door te veel regenwater en kwelwater (water dat door de wijk sijpelt).

6. Visserswoning Koehool
- Vis roken
- Een boot
- Weinig luxe. De letter die verzameld moet worden is W.

Weinig siervoorwerpen en weinig ruimte voor een gezin van negen mensen! Lees maar op het bordje naast de deur.

7. Kuiperij
- De tonnen zijn gemaakt van ijzer en hout. De letter die verzameld moet worden is i.
- Naast vis werden in de tonnen ook zuivelproducten, groente en wijn bewaard.

8. Potschip
- Er waren potten en pannen aanwezig op het schip. De letter die verzameld moet worden is N.
- Het eerste etiket waar breekbaar op staat. De producten die aan boord van het schip lagen, waren namelijk van aardewerk en dus breekbaar.

9. Siberië
- Als bescherming tegen het water. In de herfst en winter stroomde het waren van de Zuiderzee op Marken regelmatig over de dijk. De mensen hadden zich aangepast aan het hoge water en bouwden hun huizen op palen en kunstmatige heuvels die ze werven noemden.
- Het andere pand heette Moskou. De letter die verzameld moet worden is K.

10. Visafslag
- Op het reclamebord staat dat de schipper van de trekschuit rondleidingen verzorgt. Speciaal voor kinderen is er een tuin aan zee.
- De serre stond aan de Zuiderzee. De letter die verzameld moet worden is E.

11. Havenuitgang
De houten muur diende als bescherming tegen de golven. De letter die verzameld moet worden is L.

Oplossing: SNOEPWINKEL. Het kostbare voorwerp is de antieke klok die achter in het woonhuis aan de muur hangt.

1. Boerderij Zuiderwoude
- Petroleum. De letter die verzameld moet worden is T.
- Dit is een hooischuur.

Toelichting: petroleum is vloeibare brandstof uit aardolie. Voor de komst van het aardgas werd in menig huishouden gebruik gemaakt van deze brandstof. Men gebruikte petroleumlampen om te verlichten en een petroleumstel om de maaltijd op te koken. Ook het water voor de thee of de afwas werd erop verhit. Het was te koop bij de drogist of bij de petroleumman of olieboer, een zelfstandige die met een kar langs de deuren ging. Hij vulde de voorraadvaten en deed kleinere hoeveelheden in petroleumkannen.

2. Boerenleenbank
- In de kast staat een spaarboekje. De letter die verzameld moet worden is B.
- Het huisje is gesponsord door de Rabobank. Deze bank is ook ontstaan vanuit de boerenleenbank.

3. Zaadwinkel
- Op de toonbank staat een weegschaal. Hiermee kunnen de zaden gewogen worden en weet de winkelier hoeveel iemand moet betalen. De letter die verzameld moet worden is C.
- Dit zijn gewichtjes. Deze worden gebruikt in combinatie met de weegschaal. Het product wordt op de ene kant van de weegschaal geplaatst en de gewichtjes op de andere kant. Als de twee helemaal in balans zijn kun je aan de gewichtjes zien hoeveel het product weegt.

4. Huis aan de dijk
- Dit is een café/restaurant.
- Het café/restaurant heet Hindeloopen. De letter die verzameld moet worden is H.

5. Stoomwasserij
- Het beddengoed en de lakens mogen pas weg als ze zijn gewassen én gevouwen. De letter die verzameld moet worden is U.
- In het ketelhuis wordt energie opgewekt door middel van stoom. Deze energie zorgt ervoor dat het drijfwerk en de leren banden in beweging komen. Deze leren banden zorgen er daarna weer voor dat de machines (wastrommels) gaan draaien.

6. Smederij
- Paarden krijgen hoefijzers aan hun voeten. De letter die verzameld moet worden is i.
- Dit apparaat dient voor het beslaan van de paarden. De paarden worden hierin vastgebonden en ze krijgen dan hun hoefijzers.

7. Kapel
- In dit geval wordt de kerk gebruikt voor het herbergen van koeien.
- Het land is overstroomd en de kerk staat op de hoogte plek in het dorp. De letter die verzameld moet worden is S.
- De eerste op de lijst is Nicolaüs Beets.

8. Dorpsschool
- De leerlingen zaten op bankjes (of in de schoolbanken zoals dat vroeger werd gezegd). De letter die verzameld moet worden is J.
- De eerste drie woorden van de leesplank uit 1905 zijn aap, noot, mies.

9. Winkel aan de stadsgracht
- Dit heette de vleeschhouwerij (oude spelling). De letter die verzameld moet worden is E.

Oplossing: TBC huisje.

1. Woonhuis Zaandijk
- Rijke mensen. Dit zie je o.a. aan het toilet binnenshuis, maar ook aan de inrichting, de luxe siervoorwerpen, de vele meubels en de ruime woning.
- Het goede antwoord is 'op de poepdoos'. De letter die verzameld moet worden is D.

Toelichting: de poepdoos was een klein huisje buiten op het erf. Vaak maakten meerdere bewoners er gebruik van. Onder een gat waar je op ging zitten stond een emmer waarin de poep en plas werd opgevangen. Eens in de zoveel tijd werden de emmers door de gemeente geleegd. Ook werd de inhoud wel als mest voor de groentetuin gebruikt. So\7/586*ms stond een poepdoos direct boven de sloot en verdween alles in het water. Dit water werd ook gebruikt om de was in te doen.

2. Slagerij
- In deze winkel wordt vlees verkocht.
- De paal dient om dieren aan vast te binden. De letter die verzameld moet worden is O.

3. Kaaspakhuis
- Hier wordt kaas opgeslagen en verkocht.
- Om de kazen goed te laten drogen werden alle ramen en deuren open gezet. De letter die verzameld moet worden is R.
- Het duurde ongeveer drie maanden voordat de kaas rijp was.

4. Pleintje met oudhollandse spellen
- Dit waren spelletjes die vroeger in ons land veel gespeeld werden.
- De winnaar van het Chinezenspel krijgt 40 punten. De letter die verzameld moet worden is P.

5. Kapel
- In dit geval werd de kerk gebruikt voor de stalling van koeien. Dit kwam omdat het lang was overstroomd. Dan was de kerk een hoge en veilige plek (de kerk stond vaak op een kunstmatig heuveltje). De letter die verzameld moet worden is S.
- De eerste op de lijst is+ Nicolaüs Beets.

6. Snoepwinkel
- Hier worden o.a. koffie, thee, wasmiddel, snoep, poetsmiddel, bonen, erwten, zeep etc. verkocht.
- Deze snoepjes heten framboosjes. De letter die verzameld moet worden is S.

7. Postkantoor
- Hier kon je brieven en pakketjes versturen.
- In dit postkantoor kon je telefoneren (iemand opbellen).
- Vroeger konden ze nog niet chatten. De letter die verzameld moet worden is C.

8. School
- De eerste steen werd gelegd door Hendrikus Eskus. De letter die verzameld moet worden is H.
- Er zaten minsten 20 kinderen in de klas, want er staan 20 paar klompjes.
- De kist achterin is een poepdoos (ouderwets toilet).

9. Winkel
- Hier wordt koek verkocht. De letter die verzameld moet worden is O.
- Andere antwoorden zijn eigen invulling.

10. Apotheek
- Op het raam staat het woord laboratorium. De letter die verzameld moet worden is O.
- In het laboratorium worden medicijnen gemaakt.

11. Apotheek
- In deze tent worden concerten gegeven.
- Voor het vermaak van de mensen.
- De stadsgracht werd gebruikt voor het uitspoelen van de was. De letter die verzameld moet worden is L.

Oplossing: Dorpsschool. Het nieuwtje (of eigenlijk grote nieuws) is dat koningin Wilhelmina de school een bezoek zal brengen. Koningin Wilhelmina is de overgrootmoeder van koning Willem-Alexander.